Eerste hulp bij liefdesverdriet

De meesten zullen het wel herkennen: een gebroken hart.  Of het nu is op je twaalfde of vierentwintigste, het doet pijn.  Vaak door een verbroken relatie, maar je kunt zelfs liefdesverdriet krijgen door het verlies van een huisdier of dierbare. Er is van alles over te lezen, maar wat is nu écht waar? Hoe gaat het eraan toe in je lichaam wanneer je deze vorm van verdriet hebt? En is het waar dat je letterlijk je hart kunt breken? Het lijkt erop dat mannen er al zo snel overheen zijn, hoe kan dat? De redactie van Cosmopolitan heeft het voor je uitgezocht.

 

Hoofdstuk 1 | Wat is liefdesverdriet nu precies?

Liefdesverdriet is het verdriet of de pijn die iemand voelt wanneer zijn of haar relatie verbroken wordt. Dit kan vooral veel pijn doen wanneer het verbreken van de relatie niet jouw keuze was, maar dat van de ander. De hoeveelheid verdriet die je ervaart is afhankelijk van de relatie die je met die persoon had en hoelang deze relatie heeft geduurd. Wanneer jullie er na een aantal weken of maanden achter komen dat de relatie voor beiden niet geschikt is, zal het verdriet waarschijnlijk niet van erg lange duur zijn. Wanneer de relatie bijvoorbeeld een aantal jaren goed is gegaan en de relatie wordt om bepaalde redenen verbroken, zal het verdriet waarschijnlijk langer blijven hangen en ook wat intenser zijn.

Buiten de relatie om is de duur van liefdesverdriet ook voor elk persoon anders. De een is er met enkele weken overheen, terwijl het voor de ander wel jaren kan duren. Dit komt doordat ieder persoon op een andere manier omgaat met verdriet en het op een andere manier verwerkt.

Tegenwoordig wordt liefdesverdriet erkend als echte aandoening, omdat het geestelijke verdriet kan leiden tot fysieke pijn. De symptomen zijn vergelijkbaar met die van een depressie: somberheid, piekeren, hoofdpijn, weinig eetlust, moeheid, slaapproblemen, boosheid, nergens zin in hebben en minder zelfvertrouwen.

In sommige gevallen kan iemand liefdesverdriet zo heftig ervaren dat hij of zij zijn leven zelfs beëindigd. Dit kan komen doordat de symptomen lang blijven hangen en uiteindelijk daadwerkelijk leiden tot een depressie en suïcidale gedachten. Als dit zover komt kan de persoon het best professionele hulp inschakelen.

Als je voor de eerste keer liefdesverdriet hebt, zal je misschien denken dat het verdriet en de pijn nooit weg zal gaan. Gelukkig gaat liefdesverdriet altijd over. Verdriet en andere emoties hebben tijd nodig om af te vlakken. In het begin zal de pijn heftig zijn, maar dat gevoel wordt steeds minder. Na een tijd gaat het voorbij en kun je weer verliefd worden op iemand anders.

 

Natascha van Weezel heeft een column geschreven over haar ervaring met liefdesverdriet in tijden van corona. Ze moest omgaan met een gebroken hart in de lockdown mét avondklok.

Lees het hier: https://www.parool.nl/columns-opinie/liefdes-verdriet-en-een-lockdown-met-avondklok-zijn-geen-goede-combinatie~b0679419/

 

 

Hoofdstuk 2 | De aanslag op je lichaam

Er is een reden dat je je zo moe, somber en rusteloos voelt na een break-up: het heeft fysieke effecten op je lichaam. ‘’Vaak worden die fysieke effecten genegeerd’’, zegt Ronald A. Alexander, een psychotherapeut in Californië en Colorado.

Omgaan met een gebroken hart, voornamelijk tijdens de eerste fases, kan een effect hebben op je slaapgewoonten. Slaapproblemen zoals Insomnia komen vaak voor bij mensen met liefdesverdriet. De stress die je ervaart zorgt ervoor dat je constant gespannen bent. Dit botst met het biologische proces dat er normaal gesproken voor zorgt dat je aan het einde van de dag in slaap valt. ‘’Wanneer je liefdesverdriet ervaart, kan het erg moeilijk zijn om je gedachten te kalmeren, uit te zetten en te rusten. Daarnaast komt het ook regelmatig voor dat mensen kampen met een angststoornis en een verhoogde hoeveelheid hartkloppingen’’, aldus Alexander. ‘’Het is belangrijk om te weten dat verdriet en rouwen om een gebroken hart het zenuwstelsel een flinke schop geven. Het is heel normaal om gevoelens van controleverlies aan te wakkeren.’’

Rutgers University uit de Verenigde Staten heeft in 2010 onderzoek gedaan naar de hersenen van mannen en vrouwen die net uit een gebroken relatie kwamen. Tijdens dit onderzoek werden foto’s van een ex getoond of werd een ex besproken. De hersenscans lieten zien dat tijdens het bekijken van de foto’s en voeren van de gesprekken, het gebied van de hersenen werd aangewakkerd waar fysieke pijn wordt verwerkt. Ook werd het gebied getriggerd waar verslaving mee wordt geassocieerd.

Nikki Stamp is cardio thoracaal chirurg en schreef het boek Can You Die of a Broken Heart? A heart surgeon’s insight into what make sus tick. Ze vertelt over de fysieke en mentale effecten op het lichaam. ‘’Wanneer we zo ontzettend veel emoties ervaren, brengen onze hersenen een cascade van fysieke reacties op gang. Deze hebben invloed op onze fysieke gezondheid,’’ zegt ze. ‘’We zien veranderingen in onze hartslag en bloeddruk, we maken meer stresshormonen als cortisol en adrenaline aan, ons bloed wordt plakkeriger en ons immuunsysteem kan wat kwetsbaarder zijn.’’ Daarnaast kan ons gedrag ook veranderen. ‘’Het kan zijn dat we minder gezond leven en ons sociaal isoleren. Dit speelt ook weer in op de fysieke effecten van het verdriet.’’

 

In dit filmpje wordt beeldend uitgelegd wat er in je lichaam gebeurt wanneer je kampt met een gebroken hart: https://www.youtube.com/watch?v=lGglw8eAikY

 

 

Hoofdstuk 3 | Kun je letterlijk je hart breken?

Wanneer een persoon plotseling veel stress ervaart, kan de hartspier van diegene snel verzwakken. In sommige extreme gevallen kan liefdesverdriet leiden tot symptomen die lijken op dat van een hartinfarct. Dit wordt ook wel het ‘broken heart syndrome’ genoemd. In het Nederlands genaamd: Takotsubocardiomyopathie.

Door de hoeveelheid stress en emotie kunnen mensen dezelfde symptomen ervaren als een hartinfarct: benauwdheid, pijn op de borst, zweten en misselijkheid. Wanneer de hartvaten worden onderzocht en bekeken met een katheter blijkt dat alle vaten netjes open staan. Dit in tegenstelling tot iemand die daadwerkelijk een hartinfarct heeft.

Maar wat gebeurt er dan wel? Je krijgt niet daadwerkelijk een hartinfarct, maar er gebeuren allerlei dingen in het hart die niet volledig ongevaarlijk zijn. Robert Riezebos is cardioloog en hoofd van het Hartcentrum in het OLVG. Hij legt uit: ‘’Het hart van mensen met het ‘broken heart syndrome’ knijpt aan de punt niet meer samen, maar de basis vertoont juist overdreven samentrekkingen. Hierdoor krijgt het de vorm van een ‘Takotsubo’, een Japanse inktvispot.’’ Deze reactie in het hart ontstaat doordat het lichaam bij heel heftige emoties te veel catecholamines aanmaakt. Catecholamines zijn hormonen die het lichaam aanmaakt tijdens een vecht- of vluchtreactie.

Bij ongeveer 1% van de mensen die zich melden in het ziekenhuis met symptomen van een acuut hartinfarct, gaat het daadwerkelijk om de symptomen van het ‘broken heart syndrome’ door de hoeveelheid verdriet of stress. Gelukkig kampt niet iedereen van wie zijn of haar relatie net is verbroken met dit syndroom. Je hart kan prima tegen een stootje. Alleen in ernstige gevallen met enorme emotionele stress leidt liefdesverdriet tot iets ernstigs.

Bron: cardiosecur.com

 

Beluister hier de podcast ‘Broken Heart Syndrome’ van Medical Mysteries waarin Takotsubocardiomyopathie wordt uitgelegd:

https://open.spotify.com/episode/1jfor40VUrsIli5TNIo2dq?si=f1DZwtloS6WRcy4FziZFag&dl_branch=1

 

 

Hoofdstuk 4 | Waarom mannen en vrouwen verschillend omgaan met een relatiebreuk

Man en vrouw ervaren beiden verdriet na een relatiebreuk. Beide geslachten winnen vaak zelfvertrouwen uit hun relatie, dus wanneer een relatie wordt verbroken krijgt het zelfvertrouwen een behoorlijke klap. Het is om die reden ook vaak zo dat mannen en vrouwen te maken krijgen met een identiteitscrisis.

Uit het onderzoek ‘Gender Differences in the Hetero-Sexual Relationship Rules Embedded in Break-Up Accounts’ door Leslie A. Baxter van Lewis and Clark College uit de Verenigde Staten blijkt dat mannen en vrouwen een verschillend soort liefdesverdriet ervaren. Over het algemeen krijgen mannen zelfvertrouwen van de status die hij krijgt door een partner te hebben, of het ‘koppel-zijn’. Terwijl vrouwen zelfvertrouwen krijgen door het gevoel een connectie te hebben met iemand.

Het blijkt dat het ervaren van verschillende vormen van verlies leidt tot de manier hoe iemand omgaat met liefdesverdriet. Vrouwen hebben vaak de neiging om steun te zoeken bij vrienden of familie, terwijl mannen een bezigheid zoeken, zoals uitgaan en sporten. Vrouwen zijn op zoek naar het gevoel van een connectie met anderen, zoals het praten over alles met vriendinnen en mannen willen voornamelijk bezig zijn door bijvoorbeeld het beginnen van een nieuwe sport. Mannen en vrouwen ervaren beiden een andere vorm van liefdesverdriet en gedragen zich hier verschillend naar, maar ze ervaren wel dezelfde vorm van verlies.

De voornaamste reden dat mannen afleiding zoeken door bezig te zijn, is omdat het sociaal geaccepteerd is dat vrouwen emotioneel zijn en veel praten over hun gevoelens. Wanneer een man emotioneel is en veel praat over zijn gevoelens, wordt de man gezien als zwak. Het tonen van emoties wordt niet gezien als ‘mannelijk’. Een veelgebruikt Engels gezegde om een man te troosten of steun te bieden is ‘man up’. Oftewel: stel je niet aan.

 

In dit artikel van medium.com wordt het verschil tussen hoe mannen en vrouwen omgaan met een relatiebreuk op een andere manier uitgebreid toegelicht:

https://medium.com/lovesex/the-difference-in-male-and-female-breakup-styles-bdd64d940000

 

 

Hoofdstuk 5  | Pas op voor een depressie

Sommige mensen vinden een relatiebreuk zo erg, dat het verdriet bijna onhandelbaar is. Ze kunnen bijna nergens anders meer aan denken en gaan eronder lijden. De gevolgen en symptomen van liefdesverdriet kunnen in vele gevallen tijdelijk lijken op dat van iemand met een depressie. Echter vervagen deze symptomen met de tijd en de persoon gaat zich steeds beter voelen.

Bij sommigen is dit niet het geval. De somberheid blijft en het liefdesverdriet wordt niet minder met de tijd. Uiteindelijk kan het zo zijn dat het liefdesverdriet daadwerkelijk verandert in een depressie.

Er zijn verschillende oorzaken voor het ontstaan van een depressie door een gebroken hart. Zo kan het zijn dat de persoon vroeger al depressief is geweest of een andere stemmingsstoornis heeft gehad. Een andere factor is het hebben van hormonale veranderingen in het lichaam (grotere hoeveelheid stresshormonen die wordt aangemaakt) waardoor de stemming en emoties worden beïnvloed. Het kan ook zijn dat iemand op hetzelfde moment een andere grote verandering doormaakt, zoals het verliezen van een baan of het overlijden van een geliefde.

Door het op tijd herkennen van de symptomen van depressie na een relatiebreuk is het belangrijk om hulp te zoeken. Het op tijd zoeken van professionele hulp kan het risico op complicaties van de depressie verminderen. Wanneer een depressie niet (op de juiste manier) wordt behandeld kan degene afhankelijk worden van drank of drugs om te pijn te verzachten. Daarnaast kan een depressie ook fysieke klachten veroorzaken, zoals pijn in de gewrichten, hoofdpijn en onverklaarbare buikpijn. Het kan ook je immuunsysteem verzwakken waardoor je kwetsbaarder bent voor infecties en andere ziektes.

Een depressie kan ervoor zorgen dat iemand te veel gaat eten om de pijn te verzachten. Dit wordt ook wel emotie eten genoemd. Dit kan leiden tot overgewicht wat op den duur weer kan leiden tot hartziekten en diabetes type 2.

Ook komt het voor dat mensen minder eten door een gebrek aan eetlust. Dit leidt tot gewichtsverlies en een gebrek aan belangrijke voedingsstoffen. Dit kan er weer voor zorgen dat je nog somberder wordt. Ernstig gewichtsverlies kan je immuunsysteem verzwakken waardoor je vatbaarder bent voor infecties en andere ziektes.

Overige complicaties die iemand met een depressie kan ervaren is het hebben van paniekaanvallen, problemen in zijn of haar thuisomgeving, school of werk en suïcidale gedachten.

 

Bel bij suïcidale gedachten altijd naar de zelfmoordpreventielijn 113.

 

Rijksuniversiteit Groningen heeft een artikel geschreven over liefdesverdriet en hoe het mogelijk om kan slaan in depressie: https://www.rug.nl/news/2018/11/ziek-van-een-gebroken-hart

 

 

Hoofdstuk 6 | Je gebroken hart weer lijmen

Het is erg belangrijk om niet in een vicieuze cirkel terecht te komen wanneer je veel verdriet hebt. Uiteraard kost het tijd om de pijn te verzachten, maar je kunt een aantal dingen doen om het proces wat rustiger te maken en om je emotionele gesteldheid te beschermen.

De eerste en misschien wel belangrijkste tip is om goed voor jezelf te blijven zorgen. Het is makkelijk om dagenlang in bed te blijven liggen, slecht eten, niet te douchen en je tanden niet te poetsen. Maar wanneer je je best doet om deze dingen wel te doen, zal je merken dat je je al een stuk beter voelt.

Ga sporten. Wanneer je actief blijft en gaat sporten, komen er gelukshormonen vrij die je kunnen helpen om je beter te laten voelen. Daarnaast werkt het goed als afleiding. Je bent even totaal ergens anders mee bezig en je denkt niet meer constant aan het verdriet dat je hebt. Veel mensen ervaren ook een energieboost als ze gesport of bewogen hebben.

Schrijf het op. Je kunt je gevoelens opschrijven in een dagboek. Hierdoor kun je je gedachten relativeren en geeft het je de kans om je emoties te ontladen.

Probeer je gevoelens niet te negeren of vermijden. Accepteer hoe je je voelt en laat je emoties toe. Als je je gevoelens en emoties wegstopt, maak je het jezelf heel lastig om deze te verwerken.

Isoleer jezelf niet maar blijf vrienden en familie zien. Dit kan zorgen voor afleiding en ze kunnen er voor je zijn wanneer je je hart wilt luchten. Het is belangrijk om over je gevoelens te praten en deze niet op te kroppen.

Zoek professionele hulp. Dat je moet praten over je gevoelens is makkelijker gezegd dan gedaan. Als je hier niet uitkomt, is het meer dan normaal om professionele hulp te zoeken. Soms is het verdriet zo groot dat je het niet alleen kunt verwerken.

 

In deze TedTalk video op YouTube adviseert Guy Winch hoe je om kunt gaan met een gebroken hart: https://www.youtube.com/watch?v=k0GQSJrpVhM&t=40s

 

 

Hoofdstuk 7 | Nog meer weten over liefdesverdriet?

Als je meer wilt weten over liefdesverdriet: in onderstaande content wordt dieper ingegaan op het onderwerp.

In dit wetenschappelijk artikel over ‘broken heart syndrome’ wordt uitgebreid en duidelijk uitgelegd wat het syndroom is. Het onderzoek is gedaan in UMC Utrecht.

https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pmc/articles/PMC1995104/

 

In dit artikel wordt duidelijk uitgelegd wat het verschil is tussen een gezonde en ongezonde relatiebreuk, hoe depressie wordt behandeld en ander advies gegeven.

https://www.healthline.com/health/depression/after-break-up

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *