EHBA: Eerst Hulp Bij Angst

Hoe ga je om met een angststoornis?

Trillende handen, licht in je hoofd, ademnood of misselijkheid. Deze, en nog vele andere symptomen zijn voor mensen met een angststoornis bekent terrein. De angst heeft vaak geen duidelijke oorzaak en dat maakt het een frustrerende mentale ziekte. Maar hoe ga je nou het beste om met een angststoornis?

 

Hoofdstuk 1: Wat is een angststoornis?

We voelen ons allemaal weleens angstig. Dat is maar goed ook, want angst waarschuwt voor gevaar en maakt je alert. Wanneer je in een bedreigende situatie terecht komt, maakt je lichaam zich klaar om te vluchten. Heel handig eigenlijk.

Het is alleen wat minder handig als je regelmatig angstgevoelens ervaart zonder dat er gevaar is. Dan is er sprake van een angststoornis. Je hartslag gaat omhoog, er gaat meer zuurstof naar je hersenen en je hebt het gevoel dat je moet vluchten. Maar eigenlijk is er helemaal geen gevaar. Deze angst kan je behoorlijk in de weg staan in het dagelijks leven. Een angststoornis wordt vastgesteld door een bevoegde behandelaar.

Je hebt angsten in verschillende gradaties. Je kunt je bijvoorbeeld ergens niet helemaal op je gemak voelen, maar  verder gebeurt er nog niks. Wordt de angst heviger dan kan je een angstaanval krijgen. Dit wordt ook wel een paniekaanval genoemd. Je wordt overladen met een gevoel van paniek die zich ook fysiek kan uiten zoals misselijkheid, duizeligheid en zweten.

Als je hier last van hebt, hoef je je er zeker niet voor te schamen. 1 op de 5 Nederlanders heeft een angststoornis en een angststoornis staat daarom ook in de top drie van de meest voorkomende psychische aandoeningen (Psyned). Heel vervelend, maar je bent niet alleen.

Twijfel je of je last hebt van een angststoornis? Doe de zelftest:https://www.psyq.nl/angststoornis/zelftest/angststoornis-test
(Let op: Dit is een indicatie, geldige diagnoses kunnen enkel gesteld worden door bevoegde behandelaars.)

 

Hoofdstuk 2: Verschillende soorten angst

Er zijn verschillende soorten angst. Over het algemeen wordt er onderscheid gemaakt tussen twaalf verschillende soorten angsten, maar je kan bijvoorbeeld ook van meerdere soorten angst last hebben. Hieronder worden de meest gebruikelijke vormen van angst uitgelicht.

Gegeneraliseerde angststoornis
Bij een gegeneraliseerde angststoornis ervaar je angst voor dagelijkse dingen. Bijvoorbeeld school, geld of je familie. Je maakt je constant druk om hele normale zaken.

 Specifieke angst
De naam zegt het eigenlijk al. Hierbij ben je echt bang voor een bepaald voorwerp of een bepaalde handeling. Bijvoorbeeld hoogtevrees of spinnen.

 Paniekstoornis
Als je last hebt van een paniekstoornis heb je regelmatig paniekaanvallen. Tijdens deze paniekaanvallen kun je het gevoel hebben dat je dood gaat of gek wordt. Bij een paniekaanval komen ook veel fysieke klachten kijken, zoals misselijkheid, overgeven, trillen, zweten en hyperventilatie.

 Dwangstoornis
Een dwangstoornis wordt ook wel een obsessief-compulsieve stoornis genoemd. Hierbij heb je last van dwanghandelingen die zijn ontstaan door angst. Je moet bijvoorbeeld vijf keer je deur op slot draaien, omdat je zo bang bent dat je de deur openlaat.

 Sociale angst
Bij een sociale angst ben je bang voor wat andere mensen van je vinden of hoe je zelf met sociale situaties omgaat. Bij het hebben van sociale angst durf je soms zelfs niet meer de deur uit.

 Separatieangststoornis
Een separatieangststoornis wordt ook wel verlatingsangst genoemd. Je bent dan bang om verlaten te worden door iets of iemand wat je dierbaar is. Deze vorm van angst komt voornamelijk voor bij kinderen.

 Agorafobie
Agorafobie staat beter bekent als pleinvrees. Je bent bang voor plekken die zich buitenshuis plaatsvinden.

Meer lezen over de twaalf verschillende vormen van angst? https://www.psyned.nl/angsten/soorten-angst/

 

Hoofdstuk 3: Hoe ga je om met een angststoornis?

Voor iedereen is een angststoornis net wat anders, maar er zijn genoeg dingen die voor iedereen kunnen helpen om beter met een angststoornis om te gaan.

Het is allereerst belangrijk dat je het leert te accepteren. Het is een deel van jou en het maakt je wie je bent. Je kan er natuurlijk aan werken, maar erover inzitten dat je last hebt van een angststoornis maakt het niet beter. Het is gewoon wat het is.

Het kan heel eng zijn om anderen over je angsten te vertellen. Vooral omdat deze angsten voor mensen zonder angststoornis soms lastig te begrijpen zijn. Toch kan het heel veel schelen om de mensen om je heen op de hoogte te stellen van je klachten. Zo kijken ze niet raar op als je even een luchtje moet scheppen of iets dergelijks. Ze kunnen er ook zijn om je weer wat rustiger te krijgen. Het is fijn om tijdens je angst niet nog iets aan iemand uit te moeten leggen.

Bron: https://sweatpantsandcoffee.com/notes-from-nanea-the-unbearable-blobbiness-of-being/

 

Hoofdstuk 4: Professionele hulp

De beste tip hoe je om moet gaan met een angststoornis is toch het zoeken van professionele hulp. Het klinkt misschien als een grote ingreep of iets heel heftigs maar het praten met een psycholoog is heel normaal. Een psycholoog kan je helpen om in de toekomst angsten te voorkomen. Een psycholoog gaat opzoek naar de oorzaak van de angst. Dat is soms even diep graven, maar op deze manier kan je psycholoog een oplossing vinden hoe jij voortaan je angst kan controleren.

Maar hoe neem je dan de stap om naar een psycholoog te gaan?

Eerst moet je een verwijzing hebben van de huisarts. Dan word je behandeling vergoed. Je hoeft daar overigens geen grote bewijzen voor te leveren. Het vertellen van je klachten is vaak al genoeg.

Dan ga ik je opzoek naar een psycholoog die bij jou past. Het is belangrijk dat je voor jezelf bedenkt waar je je prettig bij voelt. Heb je liever een man of vrouw, wil je fysieke sessies of vind je het fijner om dingen online te bespreken? Zo zijn er verschillende afwegingen die je kan maken.

Als je een psycholoog hebt gevonden die goed voelt heb je vaak eerst nog een kennismakingsgesprek om te kijken of jullie klikken. Voel je niet bezwaart om hier streng te zijn. Het is niet erg om verder te gaan zoeken als je je uiteindelijk toch niet prettig voelt. Het gaat uiteindelijk om jouw mentale gezondheid.

Als dat allemaal achter de rug is ga je in behandeling. De psycholoog bepaalt dan welke behandeling het beste bij jouw klachten past.

Op https://www.psycholoog.nl kun je de zoektocht beginnen naar de juiste behandelaar.

 

Hoofdstuk 5: Hoe help ik iemand met een angststoornis?

Heb jij nou zelf geen last van angst, maar iemand in je omgeving? Dan is het fijn om diegene te kunnen helpen. Als je ervan op de hoogte bent dat iemand een angststoornis heeft is het verstandig om van tevoren te vragen wat diegene fijn vindt en op zo’n moment van jou verwacht. Het kan namelijk erg verschillen per persoon wat iemand op zo’n moment rustig maakt. De een vind het fijn om te praten en geknuffeld te worden en de ander wil stilte en afstand. Door dat van tevoren te bespreken weet je beter wat je in zo’n situatie kunt doen.

Ben je er nou niet van op de hoogte wat iemand tijdens een angstaanval fijn vindt, dan is het belangrijk dat je rustig blijft en zelf niet in paniek raakt. Het kan schrikken zijn als iemand een angstaanval krijgt, maar je kan het beste zelf rustig blijven. Vraag de persoon in kwestie of hij/zij liever wil staan of zitten. Dan kan het goed helpen om de polsen van de persoon koud te maken met wat koud water of een nat doekje.

Het helpt ook om de persoon met je mee te laten ademen. De ademhaling weer onder controle krijgen is namelijk het effectiefst. Adem diep in en uit en vraag de persoon op jouw tempo proberen mee te ademen.

Tot slot is het belangrijk dat je heel erg goed luistert naar wat de persoon van je vraagt en welke instructies je krijgt.

 

Hoofdstuk 6: Bekende personen met een angststoornis

Misschien voel je je weleens alleen of gek omdat je last hebt van een angststoornis. Dat is helemaal niet het geval. Het is vast fijn om te weten dat jouw favoriete celebrities misschien ook wel last hebben van een angststoornis. Denk bijvoorbeeld aan Adele, René van der Gijp of Miley Cyrus.

Wil je meer weten over celebrities met een angststoornis. Lees dan dit artikel van Cosmogirl: https://www.cosmogirl.nl/born-to-lead/14-celebs-vertellen-over-hun-battle-met-anxiety/

 

Hoofdstuk 7: Rust begint bij jezelf

Je ademhaling onder controle krijgen is misschien wel de eerste stap om jouw angstaanval te controleren. Zodra je ademhaling weer normaal is lukt het beter om helder na te denken en trekt de duizeligheid of misselijkheid weg.

Wil jij nou weten hoe jij je ademhaling rustig houdt? Bekijk dan deze video van Maria ter Beek: https://www.youtube.com/watch?v=VWqGcTCeT10

Vind jij het fijn om verhalen van anderen te horen? Een podcast die erg kan helpen om de stoornis te begrijpen was de angstpodcast van de VPRO: https://www.vpro.nl/programmas/de-angstpodcast.html

Reminder: Je bent nooit alleen en het is niet raar om hulp te zoeken.

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *